„Nasze życie emocjonalne odzwierciedla naszą niekompletność” filozofka Martha Nussbaum napisała w swoim świetle list z radą dla młodych. „Stworzenie pozbawione jakichkolwiek potrzeb nigdy nie miałoby powodów do strachu, smutku, nadziei czy gniewu”. Rzeczywiście, złość jest jedną z emocji, które oceniamy najsurowiej – zarówno u innych, jak i u nas samych – a jednak zrozumienie gniewu ma kluczowe znaczenie dla nakreślenia krajobrazu naszego życia wewnętrznego. Arystoteles, zasiewając ziarno cywilizacji praktyczna mądrośćrozpoznał to, gdy pytał nie o to, czy gniew jest „dobry” czy „zły”, ale w jaki sposób należy go używać: skierowany na kogo, manifestowany w jaki sposób, na jak długo i w jakim celu.

Tą niedocenianą cechą gniewu, mapującą duszę, charakteryzuje się angielski poeta i filozof Davida Whyte’a bada w części Pocieszenia: pocieszenie, pożywienie i podstawowe znaczenie codziennych słów (biblioteka publiczna) — ten sam zapierający dech w piersiach tom „poświęcony słowom i ich pięknej, ukrytej i kuszącej niepewności”, który dał nam Whyte’a głębsze znaczenia przyjaźni, miłości i złamanego serca.

Wiele medytacji Whyte’a odwraca powszechne rozumienie każdego słowa i odrywa to, co powierzchowne, aby odsłonić głębsze, często sprzeczne z intuicją znaczenie – ale nigdzie bardziej niż w jego eseju o gniewie. Whyte pisze:

ZŁOŚĆ jest najgłębszą formą współczucia dla innych, dla świata, dla siebie, dla życia, dla ciała, dla rodziny i dla wszystkich naszych ideałów, wszystkich bezbronnych i wszystkich, którzy mogą zostać zranieni. Pozbawiony fizycznego uwięzienia i gwałtownych reakcji, gniew jest najczystszą formą troski, wewnętrzny żywy płomień gniewu zawsze oświetla to, do czego należymy, co chcemy chronić i dla czego jesteśmy gotowi zaryzykować. To, co zwykle nazywamy gniewem, to tylko to, co pozostaje z jego istoty, gdy jesteśmy przytłoczeni towarzyszącą mu wrażliwością, gdy dociera do utraconej powierzchni naszego umysłu lub niezdolności naszego ciała do jego utrzymania, lub gdy dotyka granic naszego zrozumienia. To, co nazywamy gniewem, jest w rzeczywistości jedynie niespójną fizyczną niezdolnością do podtrzymywania tej głębokiej formy troski w naszym codziennym życiu zewnętrznym; niechęć do bycia wystarczająco wielkim i hojnym, aby bezradnie trzymać to, co kochamy w naszych ciałach i umysłach z jasnością i szerokością całej naszej istoty.

Takie ponowne rozważenie sprawia, że ​​Whyte nie jest apologetą gniewu, ale rozjemcą w naszej odwiecznej wojnie z jej podstawową wrażliwością, która jest w istocie wieczną wojną z nami samymi – ponieważ u jej źródła leży nasza najczulsza i najbardziej bojaźliwa ludzkość. W nastroju, który przywodzi na myśl mistrzowską i kulturowo niezbędną twórczość Brené Brown manifest dotyczący podatności — “Wrażliwość,” napisała, „jest miejscem narodzin miłości, przynależności, radości, odwagi, empatii, odpowiedzialności i autentyczności”. — Whyte dodaje:

To, co na pozór nazwaliśmy gniewem, jest brutalną zewnętrzną reakcją na naszą własną wewnętrzną bezsilność, bezsilność powiązaną z tak głębokim poczuciem surowości i troski, że nie może ona znaleźć odpowiedniego zewnętrznego ciała, tożsamości, głosu czy sposobu życia, aby ją utrzymać. To, co nazywamy gniewem, często jest po prostu niechęcią do przeżycia pełnej miary naszych lęków lub naszej niewiedzy, w obliczu naszej miłości do żony, w głębi naszej troski o syna, w pragnieniu tego, co najlepsze, w obliczu po prostu bycia żywym i kochania tych, z którymi żyjemy.

Nasza złość wypływa na powierzchnię najczęściej poprzez poczucie, że z tą bezsilnością i wrażliwością jest coś głęboko nie tak… Gniew w czystej postaci jest miarą tego, w jaki sposób jesteśmy uwikłani w świat i stajemy się bezbronni przez miłość we wszystkich jej szczegółach.

Wystarczy pomyśleć o Van Goghu – „Jestem na siebie bardzo zły, bo nie mogę robić tego, co chciałbym robić” – napisał w liście, jak on zmagał się z chorobą psychiczną — docenić wyprawę Whyte’a poza powierzchniowe zgiełki gniewu i dotrzeć do jego najgłębszego rdzenia: głębokiej frustracji nabrzmiewającej poczuciem osobistej porażki. (Hannah Arendt uchwyciła inny aspekt tego zjawiska w swoim znakomitym eseju na temat: jak biurokracja rodzi przemoc — czym jest biurokracja, jeśli nie najwyższą instytucjonalizacją bezradności?)

Z niezwykłą elegancją intelektualną i wrażliwością na pełny wymiar ludzkiego ducha, Whyte oświetla ożywcze podbrzusze gniewu:

Gniew, który naprawdę odczuwa się w swoim centrum, jest zasadniczym żywym płomieniem bycia w pełni żywym i w pełni tutaj; jest to cecha, którą należy podążać aż do jej źródła, którą należy cenić i o którą należy dbać, oraz zaproszenie do znalezienia sposobu na pełne sprowadzenie tego źródła na świat poprzez uczynienie umysłu jaśniejszym i hojniejszym, serca bardziej współczującego, a ciała większego i wystarczająco silnego, aby je utrzymać. To, co na pozór nazywamy gniewem, służy jedynie do zdefiniowania jego prawdziwej, leżącej u podstaw jakości, będąc całkowitym, ale absolutnym lustrzanym przeciwieństwem jego prawdziwej wewnętrznej istoty.

W powiązanej medytacji Whyte rozważa naturę przebaczenia:

PRZEBACZENIE jest bolesne i trudne do osiągnięcia, ponieważ, co dziwne, nie tylko nie pozwala na usunięcie pierwotnej rany, ale w rzeczywistości przybliża nas do jej źródła. Podejście do przebaczenia oznacza zamknięcie się na naturze samego zranienia, a jedynym lekarstwem jest, gdy zbliżamy się do jego surowego centrum, ponowne przemyślenie naszego stosunku do niego.

Powtarzając słowa Margaret Mead i Jamesa Baldwina historyczny dialog na temat przebaczeniaWhyte – który również to stwierdził „Wszystkie przyjaźnie jakiejkolwiek długości opierają się na ciągłym, wzajemnym przebaczeniu” — bada prawdziwe źródło przebaczenia:

Co dziwne, przebaczenie nigdy nie wypływa z tej części nas, która została faktycznie zraniona. Zranione ja może być tą częścią nas, która nie jest w stanie zapomnieć i być może tak naprawdę nie jest przeznaczona do zapominania, jak gdyby podobnie jak podstawowa dynamika fizjologicznego układu odpornościowego, nasza psychologiczna obrona musiała pamiętać i organizować się przeciwko przyszłym atakom – w końcu tożsamość tego, kto musi przebaczyć, opiera się na samym fakcie bycia zranionym.

Co dziwniejsze, to właśnie ta zraniona, napiętnowana i niezapominająca część nas ostatecznie sprawia, że ​​przebaczenie staje się aktem współczucia, a nie zwykłym zapomnieniem. Przebaczyć to przyjąć większą tożsamość niż osoba, która została zraniona jako pierwsza, dojrzeć i urzeczywistnić tożsamość, która może chwycić ramię nie tylko wokół cierpiącego w środku, ale także wokół wspomnień wypalonych w nas pierwotnym ciosem i poprzez swego rodzaju psychologiczną wirtuozerię rozszerzyć nasze zrozumienie na tego, który jako pierwszy je dostarczył. Przebaczenie to umiejętność, sposób zachowania jasności, zdrowego rozsądku i hojności w indywidualnym życiu, piękny sposób kształtowania umysłu na przyszłość, której pragniemy dla siebie; przyznanie, że jeśli przebaczenie przychodzi poprzez zrozumienie i jeśli zrozumienie jest tylko kwestią czasu i zastosowania, to równie dobrze możemy zacząć przebaczać już na początku każdego dramatu, zamiast poddawać się pełnemu cyklowi ropienia, obezwładnienia, niechętnego uzdrowienia i ostatecznego błogosławieństwa.

Przebaczyć to postawić się w większym grawitacyjnym polu doświadczenia niż to, które na początku zdawało się nas skrzywdzić. Wyobrażamy sobie siebie na nowo w świetle naszej dojrzałości i na nowo wyobrażamy sobie przeszłość w świetle naszej nowej tożsamości, pozwalamy, aby obdarzyła nas historia większa niż ta, która najpierw nas zraniła i pozostawiła nas osieroconych.

Kwestia dojrzałości, tak ściśle związana z przebaczeniem, jest tematem innego krótkiego eseju Whyte’a. Powtarzając stwierdzenie Anaïs Nin, że dojrzałość to kwestia „jednoczenia” i „integrowania”, pisze:

DOJRZAŁOŚĆ to zdolność do życia w pełni i równo w wielu kontekstach; a przede wszystkim zdolność, pomimo naszego smutku i strat, do odważnego zamieszkiwania przeszłości, teraźniejszości i przyszłości jednocześnie. Mądrość wynikającą z dojrzałości można rozpoznać poprzez zdyscyplinowaną odmowę wyboru lub wyodrębnienia trzech potężnych dynamiki tworzących ludzką tożsamość: tego, co się wydarzyło, tego, co dzieje się teraz i tego, co wkrótce się wydarzy.

Niedojrzałość objawia się poprzez dokonywanie fałszywych wyborów: życie tylko przeszłością, tylko teraźniejszością, tylko przyszłością, a nawet życie tylko dwoma z trzech.

Dojrzałość nie jest statyczną platformą, na której życie jest postrzegane ze spokojnej, nietkniętej oazy mądrości, ale żywą, elementarną granicą pomiędzy tym, co się wydarzyło, tym, co dzieje się teraz, a konsekwencjami przeszłości i teraźniejszości; najpierw sobie wyobraziłem, a potem żyłem w czekającej przyszłości.

Dojrzałość wzywa nas do zaryzykowania siebie w takim samym stopniu jak niedojrzałość, ale w imię szerszego obrazu, szerszego horyzontu; dla potężnie hojnego, zewnętrznego wcielenia naszych wewnętrznych cech, a nie dla zysków, które czynią nas mniejszymi, nawet w przypadku zwycięstwa.

Dojrzałość, jak zdaje się sugerować Whyte, staje się rodzajem poczucia wystarczalności – gotowością do urzeczywistnienia tego, co Kurt Vonnegut uważał za jedną z największych cnót ludzkich: umiejętności powiedzenia: „Jeśli to nie jest miłe, to co jest?” Whyte pisze:

Dojrzałość także wzywa, prosząc nas, abyśmy byli więksi, bardziej płynni, bardziej elementarni, mniej osaczeni, mniej jednostronni, żywą intuicją konwersacyjną pomiędzy odziedziczoną historią, tą, w której mamy zaszczyt żyć, a tą, jeśli jesteśmy wystarczająco duzi i wystarczająco rozlegli, wystarczająco mobilni i równi, Tutaj wystarczająco, po prostu, zdumiewająco, wkrótce się wydarzy.

Pocieszeniato nosi powtórzenieto absolutnie wspaniała lektura – taka, która zmienia orientację świata i pozostaje kompasem na całe życie. Uzupełnij go za pomocą Whyte on zakończenie relacji I przełamanie tyranii równowagi między życiem zawodowym a prywatnym.